WALL STREET – Elon Musk kan vrijdag de eerste biljonair ter wereld worden als de beursgang van SpaceX volgens verwachting verloopt. Oxfam stelt in een nieuwe analyse dat het vermogen van Musk dan de grens van 1 biljoen dollar kan passeren. Dat is 1.000 miljard dollar, of een 1 met 12 nullen.

Volgens Oxfam zou Musk daarmee rijker zijn dan de armste 46 procent van de wereldbevolking samen. Het gaat om ongeveer 3,8 miljard mensen. De organisatie berekent dat zijn vermogen in een jaar tijd met meer dan 550 miljard dollar is gegroeid. Dat komt neer op gemiddeld meer dan 1 miljoen dollar per minuut.

Beursgang SpaceX moet recordbedrag opleveren

SpaceX wil bij de beursgang naar verwachting 75 miljard dollar ophalen. Het bedrijf mikt volgens persbureau Reuters op een waardering van ongeveer 1,75 biljoen dollar. Daarbij zou SpaceX 555,6 miljoen aandelen willen verkopen voor 135 dollar per stuk.

De beursgang geldt als mogelijk de grootste ooit. The Guardian meldde eerder dat Musk zelf geen aandelen verkoopt en na de beursgang een groot deel van de stemmacht behoudt. Daarmee blijft de invloed van Musk op het ruimtevaart-, satelliet- en technologiebedrijf groot.

Zorgen over politieke invloed superrijken

Oxfam Novib koppelt de verwachte vermogenssprong van Musk aan bredere zorgen over economische ongelijkheid en politieke macht. Volgens Bram Joanknecht, expert economische gelijkheid bij Oxfam Novib, is een biljoen dollar in handen van één persoon niet te verenigen met een gezonde economie en democratie.

“Zoveel economische macht vertaalt zich onvermijdelijk in politieke invloed”, zegt Joanknecht. Volgens hem zetten superrijken hun vermogens steeds zichtbaarder in om maatschappij en politiek te beïnvloeden.

Oxfam stelt dat miljardairs meer dan 4.000 keer meer kans hebben om een politieke functie te bekleden dan gewone mensen. De organisatie wijst daarbij op de invloed van grote vermogens op beleid, eigendom en publieke besluitvorming.

Kritiek op rol Musk bij overheid en X

Oxfam noemt Musk een voorbeeld van de groeiende macht van superrijken. De organisatie wijst onder meer op eerdere overheidssteun voor zijn bedrijven en op opdrachten van de Amerikaanse federale overheid aan SpaceX. Volgens Oxfam komt ongeveer een vijfde van de inkomsten van SpaceX uit federale opdrachten.

Ook verwijst Oxfam naar Musks rol bij DOGE, waar volgens de organisatie delen van de overheid werden ontmanteld die kwetsbare groepen in de Verenigde Staten en daarbuiten ondersteunden. Daarnaast bekritiseert Oxfam de ontwikkeling van X na de overname door Musk. De organisatie stelt dat afdelingen voor veiligheid en mensenrechten kort na de overname werden afgebouwd en dat desinformatie en haatzaaiende uitingen op het platform toenamen.

Oxfam pleit voor hogere belasting op extreme rijkdom

Oxfam roept overheden op om de macht van grote bedrijven, monopolies en superrijken terug te dringen. De organisatie pleit voor hogere belastingen op extreme vermogens, meer investeringen in publieke voorzieningen en sterkere bescherming van arbeidsrechten.

Volgens Oxfam zou een belasting van 10 procent op een fortuin van 1 biljoen dollar genoeg zijn om wereldwijde extreme armoede een jaar lang te beëindigen. Daarmee zouden volgens de organisatie ruim 800 miljoen mensen boven de extreme armoedegrens kunnen uitkomen.