DEN HAAG – De werkloosheid in Nederland is in september 2026 stabiel gebleven op 4,0 procent van de beroepsbevolking. Volgens nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) waren er afgelopen maand 408.000 mensen werkloos, evenveel als in augustus. Toch zijn er achter deze stabiele cijfers duidelijke verschuivingen zichtbaar. Het aantal werklozen neemt over een langere periode toe, terwijl ook het aantal mensen met een WW-uitkering verder stijgt.
Uitkeringsinstantie UWV registreerde eind september 197.000 lopende WW-uitkeringen. Dat is een stijging van 1,2 procent ten opzichte van augustus. Tegelijkertijd blijkt dat minder werklozen erin slagen om binnen enkele maanden een nieuwe baan te vinden.
Werkloosheid stijgt gemiddeld met 5.000 per maand
Hoewel het werkloosheidspercentage in september niet veranderde, laat de ontwikkeling over de afgelopen drie maanden een minder gunstig beeld zien.
Het aantal werklozen nam in deze periode gemiddeld met 5.000 personen per maand toe. Het aantal mensen met betaald werk bleef ondertussen vrijwel onveranderd.
Nederland telt momenteel ongeveer 10,2 miljoen mensen die tot de beroepsbevolking behoren. Daarvan hebben 9,8 miljoen mensen betaald werk.
Volgens het CBS schommelt het aantal werkenden inmiddels al bijna drie jaar rond hetzelfde niveau. De groei van de werkgelegenheid is daarmee beperkt, ondanks de voortdurende veranderingen op de arbeidsmarkt.
Bijna 250.000 mensen werden werkloos
Achter het landelijke werkloosheidscijfer gaan grote bewegingen schuil.
In de drie maanden tot september verloren 124.000 mensen hun positie als werkende en kwamen zij als werkloze terecht. Daarnaast werden 123.000 mensen werkloos die daarvoor niet tot de beroepsbevolking behoorden.
Dat zijn bijvoorbeeld mensen die eerder niet actief naar werk zochten, maar inmiddels wel beschikbaar zijn en een baan proberen te vinden.
Samen zorgden deze twee groepen voor een instroom van 247.000 nieuwe werklozen.
Daartegenover stond een uitstroom van 232.000 mensen. Van hen vonden 140.000 personen een betaalde baan.
Nog eens 92.000 mensen verlieten de werkloosheid doordat zij stopten met actief zoeken naar werk of niet langer direct beschikbaar waren.
Per saldo nam het aantal werklozen in drie maanden met ongeveer 15.000 toe.
Minder werklozen vinden een nieuwe baan
Opvallend is dat de uitstroom uit de werkloosheid de afgelopen maanden is afgenomen.
In april 2026 verlieten nog 262.000 mensen binnen drie maanden de werkloosheid. In september waren dat er 232.000, een verschil van 30.000 personen.
Deze ontwikkeling komt doordat zowel het aantal mensen dat een baan vindt als het aantal mensen dat stopt met zoeken is afgenomen.
Dat betekent niet automatisch dat alle werkzoekenden moeilijker aan een baan komen. Wel blijkt uit de cijfers dat de doorstroming vanuit werkloosheid naar andere arbeidsmarktposities minder groot is geworden.
Wanneer deze ontwikkeling doorzet en de instroom hoger blijft dan de uitstroom, kan het totale aantal werklozen de komende maanden verder stijgen.
UWV ziet aantal WW-uitkeringen toenemen
Ook uit de cijfers van UWV blijkt dat de arbeidsmarkt onder druk staat.
Eind september telde de uitkeringsinstantie 197.000 lopende WW-uitkeringen. Dat zijn er 1,2 procent meer dan eind augustus.
In september werden 24.600 nieuwe WW-uitkeringen toegekend. Daartegenover stonden 22.200 beëindigde uitkeringen.
Hierdoor nam het totale aantal lopende uitkeringen opnieuw toe.
Het aantal WW-uitkeringen is overigens niet gelijk aan het aantal werklozen dat het CBS registreert.
Niet iedere werkloze heeft recht op WW. Andersom kan iemand met een WW-uitkering volgens de internationale definitie van het CBS buiten de groep werklozen vallen.
Ruim 3 miljoen mensen buiten de beroepsbevolking
Naast de 408.000 werklozen telt Nederland ongeveer 3,2 miljoen mensen die niet tot de beroepsbevolking worden gerekend.
Het gaat hierbij om personen die niet recent naar werk hebben gezocht of niet direct beschikbaar zijn om te beginnen.
Tot deze groep behoren onder anderen gepensioneerden, mensen die langdurig ziek zijn en personen die vanwege arbeidsongeschiktheid niet kunnen werken.
Het aantal mensen buiten de beroepsbevolking nam de afgelopen drie maanden gemiddeld met 2.000 per maand af.
Dat kan verschillende oorzaken hebben. Zo kunnen mensen besluiten opnieuw werk te zoeken of beschikbaar komen voor de arbeidsmarkt.
Werkloosheid sinds 1980 sterk veranderd
Wie de huidige werkloosheid vergelijkt met de afgelopen decennia, ziet dat de Nederlandse arbeidsmarkt verschillende perioden van hoge en lage werkloosheid heeft doorgemaakt.
Vooral tijdens de economische problemen in de eerste helft van de jaren tachtig liep de werkloosheid sterk op. Ook tijdens latere economische crises steeg het aantal mensen zonder baan.
Daartegenover stonden perioden waarin de werkloosheid juist aanzienlijk daalde.
Voor een goede historische vergelijking is het belangrijk rekening te houden met veranderingen in de statistische meetmethoden.
Het CBS heeft oudere cijfers opnieuw berekend om de ontwikkeling over langere perioden beter vergelijkbaar te maken.
Ook UWV heeft de gegevens over WW-uitkeringen vanaf januari 2026 opnieuw vastgesteld vanwege een vernieuwing van de dataomgeving.
Volgens UWV zijn de verschillen met eerdere tellingen klein, maar kunnen oudere en nieuwe cijfers daardoor niet altijd zonder meer met elkaar worden vergeleken.
Interactieve grafiek toont ontwikkeling van 1980 tot 2026
In de interactieve grafiek bij dit artikel is de ontwikkeling van de Nederlandse werkloosheid vanaf 1980 te bekijken.
De grafiek toont de historische werkloosheidspercentages, de gemiddelde werkloosheid per decennium en de meest recente maandcijfers over 2026.
Daarnaast zijn de cijfers over WW-uitkeringen opgenomen en wordt zichtbaar hoeveel mensen werkloos worden, een nieuwe baan vinden of de arbeidsmarkt verlaten.
Met de verschillende tabbladen kunnen bezoekers zelf de ontwikkelingen vergelijken en de bijbehorende cijfers bekijken.
Arbeidsmarkt blijft voorlopig stabiel
Ondanks de stijging van het aantal WW-uitkeringen en de toename van de werkloosheid over de afgelopen drie maanden, blijft het landelijke werkloosheidspercentage voorlopig beperkt tot 4,0 procent.
De cijfers laten tegelijkertijd zien dat de arbeidsmarkt minder beweging richting betaald werk vertoont dan eerder dit jaar.
Voor de komende maanden wordt vooral belangrijk of opnieuw meer mensen een baan vinden en of de instroom in de werkloosheid verder toeneemt.
De volgende maandcijfers van het CBS en UWV moeten duidelijk maken of de werkloosheid op het huidige niveau blijft of verder stijgt.
