AMSTERDAM, 7 januari 2026 – De Amerikaanse regering sluit niet uit dat militaire middelen worden ingezet om controle te krijgen over Groenland. Dat heeft het Witte Huis deze week bevestigd in reactie op uitspraken van president Donald Trump. Volgens woordvoerster Karoline Leavitt is “de verwerving van Groenland een prioriteit voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten”, waarbij het gebruik van het Amerikaanse leger “altijd een optie” blijft.
De uitlatingen zorgen internationaal voor onrust. Zowel Denemarken als Groenland hebben Washington formeel verzocht om zo snel mogelijk diplomatiek overleg te starten. Groenland is een autonoom gebied binnen het Koninkrijk Denemarken en beschikt over een eigen regering, maar defensie en buitenlands beleid vallen onder Kopenhagen.
Lees ook: Europese NAVO-bondgenoten: Groenland beslist zelf over zijn toekomst
“Nodig voor veiligheid”
Trump verklaarde eerder deze week aan boord van zijn regeringsvliegtuig dat de Verenigde Staten Groenland “nodig hebben” uit veiligheidsoverwegingen. Daarbij verwees hij expliciet naar de toenemende geopolitieke spanningen in het Noordpoolgebied en de aanwezigheid van Rusland en China in de regio. Het Arctisch gebied wordt steeds belangrijker door smeltend ijs, nieuwe vaarroutes en toegang tot strategische grondstoffen.
Het Witte Huis benadrukt dat de uitspraken van Trump passen binnen een bredere veiligheidsstrategie. Groenland ligt strategisch tussen Noord-Amerika en Europa en huisvest al decennialang Amerikaanse militaire infrastructuur, waaronder een belangrijke ruimte- en radarbasis. Die ligging maakt het eiland cruciaal voor vroegtijdige waarschuwing bij raketlanceringen en voor toezicht op het Arctisch gebied.
Aankoop in plaats van geweld?
Volgens The Wall Street Journal zijn de Amerikaanse dreigementen minder concreet dan ze op het eerste gezicht lijken. De krant meldt dat minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio in een besloten bijeenkomst met Congresleden zou hebben gezegd dat het uiteindelijke doel is om Groenland van Denemarken te kopen. Daarmee zou Washington een directe confrontatie willen vermijden en inzetten op een formele, economische transactie.
Het idee om Groenland te kopen is niet nieuw. In 2019 opperde Trump al eens publiekelijk dat de Verenigde Staten interesse hadden in een overname van het eiland. Die suggestie werd destijds resoluut afgewezen door zowel Denemarken als Groenland zelf. De hernieuwde Amerikaanse uitspraken geven echter aan dat het dossier opnieuw hoog op de politieke agenda staat.
Rijke bodem, grote belangen
Groenland is niet alleen strategisch van belang vanwege zijn ligging, maar ook vanwege zijn natuurlijke rijkdommen. Het eiland beschikt over aanzienlijke olie- en gasreserves en is rijk aan ijzererts, zink, goud, diamanten en zeldzame aardmetalen. Juist deze grondstoffen zijn essentieel voor moderne technologie, defensiesystemen en de energietransitie.
De combinatie van militaire, economische en geopolitieke belangen maakt Groenland tot een sleutelgebied in de internationale machtsverhoudingen. Tegelijkertijd benadrukken Groenlandse bestuurders dat beslissingen over de toekomst van het eiland niet zonder instemming van de lokale bevolking kunnen worden genomen. Zij vrezen dat de huidige Amerikaanse retoriek vooral bijdraagt aan verdere spanningen in het toch al gevoelige Arctische gebied.
Diplomatie onder druk
Of het daadwerkelijk tot onderhandelingen komt, is nog onduidelijk. Denemarken heeft herhaald dat Groenland “niet te koop” is, terwijl de Verenigde Staten de druk opvoeren door alle opties open te houden. Daarmee lijkt een diplomatieke confrontatie onafwendbaar, waarbij de komende maanden duidelijk moet worden of Washington kiest voor overleg, economische middelen of hardere machtsinstrumenten.
