Nederlandse staat rondt succesvol verkoopprogramma ABN AMRO af

DEN HAAG, 22 juli 2026 – De Nederlandse staat heeft een belangrijke financiële mijlpaal bereikt met betrekking tot de afbouw van het belang in de financiële sector. Het ministerie van Financiën heeft formeel bekendgemaakt dat het verkoopprogramma van ABN AMRO succesvol is afgerond. Dit specifieke verkoopprogramma werd oorspronkelijk aangekondigd en gestart op 9 september 2025. Het voornaamste doel van deze strategische financiële operatie was om het aandeel van de staat in de grootbank verder af te bouwen tot een niveau van 20,5 procent. Met de recente afronding is deze vooraf vastgestelde doelstelling behaald, wat een volgende stap betekent in het op verantwoorde wijze terugbrengen van de bank naar de vrije markt.

De gehanteerde systematiek van de verkoop

Om de marktwaarde van de aandelen niet te verstoren en de inkomsten voor de staatskas te optimaliseren, is er gekozen voor een specifieke verkoopmethode. De verkoop van de stukken vond plaats via een zogeheten dribble-out. Deze term uit de financiële wereld betekent concreet dat de stichting NLFI, die de staatsbelangen in financiële instellingen beheert, over een langere periode relatief kleine hoeveelheden certificaten van aandelen op de beurs heeft verkocht. Om de financiële belangen van de belastingbetaler te beschermen, heeft NLFI gedurende deze periode strikt een minimumprijs gehanteerd. Door deze bindende afspraak werd feitelijk gewaarborgd dat er geen aandelenverkopen plaatsvonden op een koersniveau dat door de staat als te laag werd geacht.

Indrukwekkende verkoopopbrengst en de bestemming daarvan

De resultaten van deze zorgvuldige verkoopstrategie zijn aanzienlijk te noemen. Binnen het gestelde mandaat heeft NLFI in totaal circa 81 miljoen certificaten van aandelen van de hand gedaan. De totale bruto verkoopopbrengst die met deze omvangrijke operatie is gerealiseerd, bedraagt om en nabij de 2,46 miljard euro. Wat betreft de boekhoudkundige verwerking is besloten dat deze opbrengsten conform de geldende begrotingsregels niet kader-relevant en tevens niet EMU-saldo relevant zijn. De vrijgekomen financiële middelen worden direct en volledig aangewend om een deel van de uitstaande nationale staatsschuld af te lossen. Deze aflossing heeft overigens geen gevolgen voor de budgettaire ruimte van het huidige kabinet of het Europese EMU-saldo.

Invloed van het recente aandeleninkoopprogramma

Naast het verkoopprogramma van de staat, heeft de bank zelf ook financiële stappen ondernomen die invloed hebben op de verhoudingen. ABN AMRO heeft op 28 mei 2026 een eigen aandeleninkoopprogramma afgerond ter waarde van 250 miljoen euro. In volledige lijn met het doelpercentage van het staatsprogramma, heeft NLFI voor precies 20 procent deelgenomen aan deze inkoop. De verwachting is dat ABN AMRO de ingekochte aandelen waarschijnlijk binnen afzienbare tijd, in de vorm van enkele weken, zal intrekken. Als direct boekhoudkundig gevolg van deze intrekking van de stukken, zal het totale staatsbelang in de bank automatisch weer licht stijgen van het zojuist bereikte niveau van 20,5 procent naar 20,7 procent.

Een gedetailleerde blik op de historische uitgaven

Het ministerie heeft tevens een geactualiseerd overzicht gepubliceerd inzake de historische uitgaven en ontvangsten rondom de oorspronkelijke nationalisatie van ABN AMRO. De financiële cijfers tonen de immense omvang van de reddingsoperatie destijds. De initiële kapitaaluitgaven voor de staat bedroegen 21,7 miljard euro. Daarbovenop komen nog de toerekenbare rentelasten die de staat in de loop der jaren heeft moeten maken, welke zijn becijferd op 6,4 miljard euro. Wanneer deze twee componenten worden opgeteld, resulteren zij in een totale historische uitgavenpost van 28,1 miljard euro.

Overzicht van totale ontvangsten en huidige marktwaarde

Tegenover de enorme uitgaven staan inmiddels ook aanzienlijke inkomsten. De netto verkoopopbrengst van eerder verkochte tranches en het huidige programma komt momenteel uit op 15,1 miljard euro. Daarnaast heeft de staat door de jaren heen sterk geprofiteerd van winstuitkeringen; de totale dividendontvangsten bedragen inmiddels 6,8 miljard euro. Gezamenlijk zorgen deze posten voor totale ontvangsten ter waarde van 21,9 miljard euro. De resterende aandelen die nog in staatshanden zijn, vertegenwoordigen eveneens een aanzienlijke waarde. Op basis van de geregistreerde slotkoers van 21 juli 2026 bedraagt de marktwaarde van dit overgebleven pakket aandelen momenteel 6,4 miljard euro.

Het uiteindelijke financiële rendement voor de schatkist

De evaluatie van het uiteindelijke financiële resultaat kent twee verschillende rekenmethodieken. Indien men puur kijkt naar de oorspronkelijke kapitaaluitgaven en de verkoopopbrengsten, blijkt dat de huidige marktwaarde en opbrengsten gezamenlijk nog onvoldoende zijn om de investering volledig terug te verdienen. Het huidige resultaat op de kapitaaluitgaven vertoont nog altijd een tekort van 0,2 miljard euro. Om de kapitaaluitgaven daadwerkelijk volledig terug te verdienen, zou het gehele resterende belang verkocht moeten worden tegen een koers van 39,10 euro per aandeel. Ter vergelijking: de daadwerkelijke slotkoers op 21 juli 2026 lag op 38,09 euro. Echter, wanneer men de volledige berekening maakt inclusief alle betaalde rentelasten en ontvangen dividenden, slaat de balans door naar de positieve kant. In dat scenario zijn de marktwaarde en totale ontvangsten hoger dan de totale uitgaven, wat resulteert in een bescheiden positief rendement van 0,3 miljard euro. Dit is mede toe te schrijven aan de gestegen beurskoers in de afgelopen periode.

De rol van de staat op de financiële markten

Ondanks de fluctuaties in waarde en opbrengsten, benadrukt het ministerie expliciet het principiële standpunt van de overheid in deze kwestie. Het ministerie stelt duidelijk dat de staat geen reguliere belegger is en derhalve niet risicovol investeert indien daar geen zwaarwegend publiek belang mee wordt gediend. De nationalisatie van ABN AMRO was destijds een noodzakelijke maatregel om de stabiliteit van het gehele financiële stelsel te borgen, en was nadrukkelijk niet bedoeld als een commerciële investering om financieel rendement op te maken. Het definitieve financiële eindresultaat voor de Nederlandse schatkist kan uiteindelijk pas definitief worden opgemaakt na de daadwerkelijke verkoop van het allerlaatste aandeel.