RIYAD – De internationale ambities van Saoedi-Arabië krijgen een zware klap door de aanhoudende raket- en droneaanvallen van de Houthi-rebellen uit Jemen. Grote internationale conferenties, sportevenementen en culturele bijeenkomsten worden afgelast of uitgesteld. Zelfs de belangrijkste investeringsconferentie van het koninkrijk, de Future Investment Initiative (FII), gaat dit jaar niet meer door. Daarmee komt het economische hervormingsprogramma van kroonprins Mohammed bin Salman steeds verder onder druk te staan.
De Saoedische hoofdstad Riyad moest de afgelopen weken meerdere aanvallen verwerken. Vooral de aanvallen op de internationale luchthaven King Khalid hebben grote gevolgen. Bij een van de zwaarste aanvallen vielen minstens dertien doden en raakten honderden mensen gewond. Het vliegverkeer werd ernstig ontregeld, waardoor internationale bezoekers, zakenlieden en deelnemers aan evenementen het land moeilijk kunnen bereiken.
Belangrijkste investeringsconferentie uitgesteld tot 2027
Een van de grootste tegenvallers is het uitstel van de Future Investment Initiative, die van 26 tot en met 29 oktober in Riyad zou plaatsvinden. De conferentie, ook wel het Davos van de woestijn genoemd, brengt jaarlijks internationale bankiers, investeerders, regeringsleiders en bestuurders van grote ondernemingen samen.
De organisatoren hebben besloten de tiende editie naar 2027 te verplaatsen. Een nieuwe datum moet nog worden bekendgemaakt. Aanvankelijk werd overwogen om deelnemers digitaal te laten aansluiten, maar uiteindelijk bleek uitstel noodzakelijk.
De bijeenkomst speelt een belangrijke rol bij het aantrekken van buitenlandse investeringen. Saoedi-Arabië wil daarmee zijn afhankelijkheid van olie verminderen en nieuwe economische sectoren ontwikkelen.
Ook Europese top en sportevenementen getroffen
De gevolgen beperken zich niet tot de financiële wereld. De geplande top tussen de Europese Unie en de Golfstaten, die op 24 oktober in Riyad zou plaatsvinden, is eveneens uitgesteld. De Golfstaten wijzen op de aanhoudende veiligheidsdreiging en de problemen met het internationale vliegverkeer.
Ook de sportwereld ondervindt grote hinder. Het wereldkampioenschap Urban Cycling, dat van 3 tot en met 7 november in Riyad zou worden gehouden, is volledig afgelast. De internationale wielerunie UCI besloot daartoe na overleg met de Saoedische wielerbond.
Het internationale golftoernooi Saudi International, waarvoor vijf miljoen dollar aan prijzengeld beschikbaar was, is voor onbepaalde tijd uitgesteld.
Daarnaast is het Six Kings Slam-tennistoernooi, met enkele van de grootste namen uit het internationale tennis, verschoven naar december. Ook de wereldfinales van FIFAe, het internationale evenement voor competitieve voetbalvideogames, zijn uitgesteld.
Culturele evenementen verdwijnen van agenda
Naast sport en zakelijke bijeenkomsten worden ook culturele evenementen getroffen. Het Misk Global Forum, een internationale bijeenkomst voor jonge ondernemers en vernieuwers, gaat dit jaar niet door. De organiserende Misk Foundation noemt organisatorische en logistieke problemen als reden.
Ook andere grote culturele evenementen zijn geschrapt of doorgeschoven. De veiligheidsproblemen treffen daarmee juist de sectoren waarin Saoedi-Arabië de afgelopen jaren miljarden investeerde om een aantrekkelijkere bestemming voor internationale bezoekers te worden.
Niet iedere afgelasting wordt door organisatoren rechtstreeks aan de Houthi-aanvallen toegeschreven. Ook financiële en organisatorische problemen spelen bij sommige evenementen een rol.
Vision 2030 onder toenemende druk
De ontwikkelingen vormen een probleem voor Vision 2030, het omvangrijke economische hervormingsprogramma van kroonprins Mohammed bin Salman.
Saoedi-Arabië wil zich ontwikkelen tot een internationaal centrum voor toerisme, technologie, sport, entertainment en financiële dienstverlening. Daarvoor zijn enorme investeringen gedaan in stadions, hotels, luchthavens, toeristische projecten en nieuwe steden.
Het succes van die strategie is voor een belangrijk deel afhankelijk van buitenlandse investeerders en internationale bezoekers. De aanhoudende dreiging van raket- en droneaanvallen kan hun bereidheid om naar het koninkrijk te reizen of er geld te investeren verminderen.
Miljarden aan defensie bieden geen volledige bescherming
Opvallend is dat Saoedi-Arabië ondanks zijn omvangrijke defensiebudget niet in staat blijkt alle aanvallen te voorkomen. Het koninkrijk beschikt over geavanceerde, grotendeels westerse wapensystemen, maar de Houthi-rebellen weten met raketten en drones toch belangrijke doelen te treffen.
De Houthi-beweging controleert grote delen van Noord-Jemen, waaronder de hoofdstad Sanaa, en wordt militair en politiek gesteund door Iran. De strijd met Saoedi-Arabië is de afgelopen maanden opnieuw geëscaleerd.
Het Verenigd Koninkrijk heeft inmiddels aangekondigd gevechtsvliegtuigen in te zetten voor defensieve missies boven Saoedi-Arabië. Daarmee wil Londen helpen bij het onderscheppen van nieuwe raketten en drones.
Economische gevolgen kunnen langdurig zijn
De schade van de aanvallen gaat verder dan vernielde gebouwen en tijdelijk gesloten luchthavens. Internationale evenementen zijn belangrijk voor hotels, luchtvaartmaatschappijen, restaurants, vervoersbedrijven en andere ondernemingen.
Ook het internationale vertrouwen in Saoedi-Arabië als veilige vestigingsplaats voor bedrijven staat onder druk.
Zolang het conflict voortduurt, blijft onzeker wanneer alle internationale evenementen weer normaal kunnen plaatsvinden. Daarmee dreigt juist de ambitie om Saoedi-Arabië minder afhankelijk te maken van olie een van de economische slachtoffers van de oorlog te worden.
