Angst voor inzet ICE bij Amerikaanse midterms neemt toe

WASHINGTON, 16 juli 2026 – In de Verenigde Staten groeit de bezorgdheid dat president Donald Trump federale immigratieagenten kan inzetten rond stembureaus tijdens de tussentijdse verkiezingen. Democratische bestuurders, burgerrechtenorganisaties en verkiezingsdeskundigen vrezen dat de aanwezigheid van ICE-agenten kiezers kan afschrikken en daarmee de opkomst kan beïnvloeden.

Vooralsnog bestaat geen bewijs dat de regering een formeel plan heeft opgesteld om agenten van Immigration and Customs Enforcement, beter bekend als ICE, bij stemlocaties te plaatsen. Het Amerikaanse ministerie van Binnenlandse Veiligheid heeft herhaaldelijk verklaard dat immigratieagenten tijdens de midterms niet bij stembureaus worden gestationeerd. Tegenstrijdige verklaringen van andere regeringsfunctionarissen houden de onrust echter in stand.

Tegenstrijdige verklaringen voeden wantrouwen

Het Witte Huis verklaarde in februari dat Trump geen formele plannen had besproken om ICE naar stemlocaties te sturen. Woordvoerder Karoline Leavitt wilde destijds echter niet garanderen dat zich op verkiezingsdag nergens een immigratieagent in de omgeving van een stembureau zou bevinden.

Een hoge functionaris van het ministerie van Binnenlandse Veiligheid probeerde de onrust later weg te nemen. Zij verzekerde Amerikaanse verkiezingsbestuurders dat de suggestie dat ICE bij stembureaus aanwezig zou zijn, onjuist was. Ook de leiding van ICE en de grenspolitie verklaarde tegenover het Congres geen plannen te hebben om stemlocaties te bewaken.

De discussie laaide deze week opnieuw op. Waarnemend minister van Justitie Todd Blanche weigerde tijdens een hoorzitting uitdrukkelijk uit te sluiten dat gewapende federale agenten bij stemlocaties worden ingezet. Hij zei alleen dat het ministerie zich aan de wet zal houden. Het ministerie van Binnenlandse Veiligheid benadrukte vervolgens dat ICE geen operaties voorbereidt die specifiek op stembureaus zijn gericht.

Uitspraken van Trump vergroten de zorgen

De vrees wordt mede gevoed door uitspraken van Trump over het Amerikaanse kiesstelsel. De president zei eerder dat Republikeinen het stemmen in verschillende gebieden zouden moeten ‘nationaliseren’ en overnemen. Verkiezingen worden in de Verenigde Staten hoofdzakelijk door de afzonderlijke staten en lokale overheden georganiseerd.

Trump blijft daarnaast zonder bewijs beweren dat grootschalige fraude een belangrijke rol speelt bij Amerikaanse verkiezingen. Voormalig Trump-adviseur Steve Bannon pleitte openlijk voor ICE-agenten rond stembureaus. Het Witte Huis nam afstand van een concreet plan, maar sloot de aanwezigheid van agenten aanvankelijk niet volledig uit.

Ook pogingen van de regering om meer invloed te krijgen op de verkiezingsorganisatie veroorzaken argwaan. Volgens persbureau Reuters onderzocht het Witte Huis mogelijkheden om de onafhankelijke Election Assistance Commission te omzeilen en met noodbevoegdheden wijzigingen aan stemmachines af te dwingen. De regering zegt daarmee fraude en misbruik te willen bestrijden. Democraten spreken van een poging om vóór de midterms meer federale controle over verkiezingen te krijgen.

Meerderheid vreest aantasting kiesrecht

Uit peilingen blijkt niet dat een meerderheid van de Amerikanen specifiek verwacht dat ICE zal worden ingezet. Wel bestaan brede zorgen over de eerlijkheid van de verkiezingen en de staat van de Amerikaanse democratie.

In een onderzoek van Reuters en Ipsos zei 57 procent bezorgd te zijn dat kiesgerechtigde Amerikanen ten onrechte kunnen worden verhinderd om te stemmen. Een afzonderlijke peiling in juni wees uit dat 64 procent van de bevolking denkt dat de Amerikaanse democratie gevaar loopt te falen. Die zorgen leven onder Democraten, onafhankelijke kiezers en een deel van de Republikeinen.

De verdeeldheid blijft groot. Van de Republikeinse kiezers steunt 62 procent de aanwezigheid van federale politiemensen bij stembureaus. Onder Democraten bedraagt die steun 23 procent en onder onafhankelijke kiezers 36 procent. Slechts 28 procent van alle ondervraagden steunt de inzet van militairen bij stemlocaties.

Angst voor afschrikwekkend effect

Burgerrechtenorganisaties vrezen dat zwaarbewapende ICE-agenten vooral kiezers uit migrantenfamilies kunnen afschrikken. Amerikaanse staatsburgers mogen stemmen, ongeacht de verblijfsstatus van familieleden. De zichtbare aanwezigheid van immigratieagenten kan volgens deze organisaties toch angst veroorzaken bij mensen die zelf kiesgerechtigd zijn.

New Mexico heeft inmiddels een wet aangenomen die gewapende federale agenten bij stembureaus beperkt. Ook andere Democratisch bestuurde staten werken aan bufferzones of vergelijkbare maatregelen. De initiatiefnemers zeggen daarmee kiezersintimidatie te willen voorkomen. Republikeinse tegenstanders beschuldigen hen juist van politieke angstzaaierij.

Federale wet stelt duidelijke grenzen

Volgens het Brennan Center for Justice verbiedt de federale wet het inzetten van gewapende federale functionarissen op plaatsen waar verkiezingen worden gehouden, afgezien van zeer uitzonderlijke noodsituaties. Ook bedreiging, dwang en intimidatie met als doel iemand van stemmen te weerhouden zijn strafbaar.

ICE valt onder het ministerie van Binnenlandse Veiligheid en heeft geen reguliere taak bij de organisatie of handhaving van verkiezingswetten. Staats- en lokale autoriteiten zijn primair verantwoordelijk voor de veiligheid rond stemlocaties.

Voor de bewering dat grote aantallen ICE-agenten persoonlijk bereid zijn de wet voor Trump te overtreden, bestaat geen openbaar onderbouwd bewijs. De actuele zorg richt zich vooral op de bevelstructuur, de harde immigratiepolitiek en het ontbreken van consequente garanties vanuit Washington.

Daarmee staat nog niet vast dat ICE tijdens de midterms wordt ingezet om de uitslag te beïnvloeden. De combinatie van Trumps eerdere uitspraken, zijn ongefundeerde fraudebeschuldigingen en pogingen om de federale invloed op verkiezingen uit te breiden, zorgt er wel voor dat iedere beweging van federale agenten rond stemlocaties nauwlettend zal worden gevolgd.