DEN HAAG – Ongeveer 1250 bouwprojecten in Nederland zijn getroffen door de schorsing van twee kwaliteitsborgers. Een deel van de projecten moest tijdelijk worden stilgelegd, terwijl andere bouwplannen vertraging opliepen. Inmiddels is ongeveer 85 procent van de eerder stilgelegde projecten hervat. Dat schrijft minister Boekholt-O’Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening in antwoorden op Kamervragen die dinsdag 27 oktober zijn gepubliceerd.

De problemen ontstonden nadat instrumentaanbieder Apexion twee kwaliteitsborgers schorste. In totaal staan momenteel drie kwaliteitsborgers als geschorst geregistreerd. De derde betrokken partij heeft slechts vier projecten lopen. De schorsingen hebben gevolgen voor aannemers, opdrachtgevers en mogelijk ook toekomstige bewoners.

Meeste stilgelegde projecten hervat

Op 23 september bepaalde de rechter in kort geding dat de schorsing van de grootste betrokken kwaliteitsborger gedeeltelijk moest worden opgeheven. Daardoor mocht deze partij lopende projecten weer oppakken, in afwachting van een definitieve uitspraak.

Volgens de minister is ongeveer 85 procent van de projecten die tussen 25 augustus en 23 september stillagen inmiddels hervat door de oorspronkelijke kwaliteitsborger. De overige projecten zijn overgenomen of worden overgedragen aan andere bevoegde partijen.

Bouwen zonder kwaliteitsborger verboden

De minister benadrukt dat bouwwerkzaamheden niet mogen doorgaan wanneer een verplichte kwaliteitsborger ontbreekt. Pas wanneer de schorsing wordt opgeheven of een andere kwaliteitsborger het toezicht overneemt, kan de bouw worden hervat.

Gemeenten mogen wel beperkte werkzaamheden toestaan om schade door het stilleggen van een bouwproject te voorkomen. Een nieuwe kwaliteitsborger moet bovendien eerst beoordelen of de bouwkwaliteit voldoende is gewaarborgd.

Financiële schade nog onbekend

Hoeveel vertraging en extra kosten de schorsingen uiteindelijk veroorzaken, is nog niet bekend. Ook heeft het kabinet nog geen inzicht in de mogelijke financiële gevolgen voor woningkopers.

De minister erkent dat opdrachtgevers en aannemers met extra kosten kunnen worden geconfronteerd, ook wanneer zij zelf geen aanleiding hebben gegeven voor de schorsing. Wie deze kosten moet betalen, hangt mede af van de gemaakte contractuele afspraken.

Minister wil herhaling voorkomen

Boekholt-O’Sullivan wil met toezichthouder TloKB en de bouwsector onderzoeken hoe de schorsing van één grote kwaliteitsborger zulke omvangrijke gevolgen kon hebben. Daarbij wordt bekeken of eerder ingrijpen de problemen had kunnen beperken.

De minister wil daarnaast lopende onderzoeken naar de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen waar mogelijk versnellen. De gevolgen van de schorsingen worden meegenomen in de evaluatie van de wet.

Een onmiddellijke afschaffing van het huidige stelsel wijst zij af. Volgens de minister laat het optreden tegen kwaliteitsborgers die onvoldoende functioneren juist zien dat het toezicht werkt. Zij wil eerst de resultaten van de wetsevaluatie afwachten voordat ingrijpende veranderingen worden overwogen.