AMSTERDAM, 11 april 2026 – De Amsterdamse gemeenteraad debatteert komende week over een mogelijk referendum over een boycot van Israël. De discussie in de hoofdstad draait daarbij niet alleen om de politieke wenselijkheid van zo’n stap, maar vooral om de vraag of de gemeente juridisch wel bevoegd is om zulke maatregelen te nemen. AT5 meldde donderdag dat een onafhankelijke adviescommissie eerder heeft geoordeeld dat een dergelijke stembusgang niet mogelijk is, omdat buitenlands beleid buiten de bevoegdheden van de gemeenteraad valt.
Volgens AT5 zorgt het mogelijke referendum voor verdeeldheid in de oppositie. In het programma Park Politiek gaven fractievoorzitters van JA21, Bij1 en Partij voor de Dieren hun visie op de kwestie. Daarbij bleek dat de meningen vooral uiteenlopen over de vraag of het voorstel onder buitenlands beleid valt, of dat het in de kern gaat om keuzes die Amsterdam zelf kan maken.
Bij1-fractievoorzitter Tofik Dibi stelt volgens AT5 dat het niet zozeer om buitenlands beleid gaat, maar om het inkoopbeleid van de gemeente. Volgens hem doen veel bedrijven en instellingen in Amsterdam zaken met de staat Israël en zou de stad daar zelf voorwaarden aan kunnen verbinden. Daarmee schuift hij de discussie nadrukkelijk richting gemeentelijke bevoegdheden en lokale besluitvorming.
JA21 kijkt daar anders tegenaan. Fractievoorzitter Sytze Rijpkema wijst er volgens AT5 op dat gemeentelijke aanbestedingen gebonden zijn aan Europese aanbestedingsregels. Daardoor kan Amsterdam volgens hem niet zomaar partijen uitsluiten. JA21 volgt daarom het advies van de commissie en waarschuwt dat de stad vertrouwen kan verliezen als de raad iets belooft wat later juridisch niet uitvoerbaar blijkt.
Ook binnen de Partij voor de Dieren bestaan twijfels over het negatieve advies. Fractievoorzitter Anke Bakker zei bij AT5 vraagtekens te zetten bij de redenering van de adviescommissie. Volgens haar gaat de gemeenteraad wel degelijk over het eigen inkoopbeleid en staan in het voorstel maatregelen die concreet door Amsterdam zelf genomen zouden kunnen worden. Daarmee lijkt een deel van de oppositie ruimte te zien om het debat toch door te zetten.
De kwestie ligt politiek gevoelig, mede omdat de raad wel standpunten kan innemen over internationale ontwikkelingen, maar volgens de adviescommissie geen concrete boycotmaatregelen mag afdwingen als die buiten de lokale bevoegdheid vallen. Daarmee is het debat in Amsterdam niet alleen een politieke, maar ook een juridische krachtmeting geworden.
Of het daadwerkelijk tot een referendum komt, moet blijken tijdens het debat in de gemeenteraad. Vast staat dat de discussie over een mogelijke boycot van Israël de tegenstellingen in de Amsterdamse politiek opnieuw scherp zichtbaar maakt.
Ontdek meer van
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
