Doodslag niet strafbaar: verdachte handelde uit noodweer

DEN HAAG – De rechtbank Den Haag heeft een opmerkelijk vonnis uitgesproken in een zaak waarin een 23-jarige verdachte terechtstond voor het dodelijk neerschieten van een 38-jarige man in een Leidse woning. Hoewel de rechtbank vaststelt dat de verdachte het fatale schot heeft gelost, oordeelt zij dat hij heeft gehandeld uit noodweer. Daarmee wordt hij ontslagen van alle rechtsvervolging voor de doodslag. Wel krijgt hij vier maanden cel voor het medeplegen van het afleveren en vervoeren van een grote hoeveelheid hasj.

Dodelijke schietpartij tijdens mislukte hasjdeal

De gebeurtenissen vonden plaats op 6 juni 2024 in een appartement in Leiden. De verdachte was daar om in opdracht van anderen een partij hasj te kopen. De spanning liep al snel hoog op toen het slachtoffer eerst geld wilde zien, terwijl de verdachte volgens afspraak met zijn opdrachtgever eerst de hasj wilde controleren. Wat begon als een verhitte discussie, ontaardde in een gewelddadige worsteling.

De rechtbank stelt vast dat het slachtoffer een vuurwapen pakte, witte handschoenen aantrok en met uitgestrekte arm op de verdachte afliep. Het wapen werd op het hoofd van de verdachte gezet en er klonk een klik. De situatie escaleerde volledig toen beide mannen op de grond belandden en de verdachte in een uiterste poging zich los te maken, in de arm van het slachtoffer beet. Tijdens de worsteling kwam het vuurwapen op de grond terecht.

Waarom noodweer?

De rechtbank acht het door de verdachte geschetste scenario geloofwaardig. Belangrijke forensische bevindingen ondersteunen de verklaring:

• een bijtwond in de rechterschouder van het slachtoffer met daarin DNA van de verdachte, passend bij een gevecht waarbij het slachtoffer bovenop hem lag;
• de schotbaan en schotafstand, die duiden op een laaggelegen schutter en een wijdbeens staande aanvaller;
• een schotafstand van slechts 2,5 centimeter, wat overeenkomt met een directe, dreigende confrontatie.

Volgens de rechtbank was er sprake van een ogenblikkelijke, wederrechtelijke aanranding en kon de verdachte zich, zittend op de vloer en fysiek in het nauw gebracht, niet meer aan de situatie onttrekken. Het gebruik van het wapen als afweer was in dit geval proportioneel en noodzakelijk, omdat er geen alternatief was. Dat de verdachte slechts één keer schoot, woog zwaar in zijn voordeel.

Daarom is de doodslag wel bewezen, maar niet strafbaar: het beroep op noodweer slaagt volledig.

Wel straf voor softdrugsdelict

Naast de schietpartij behandelde de rechtbank ook een tweede zaak tegen de verdachte. Hij was betrokken bij het vervoeren en afleveren van een substantiële hoeveelheid hasj die in de woning van het slachtoffer is aangetroffen. De verdachte erkende dat hij in opdracht handelde en de bigshopper met 18 blokken hasj na het incident heeft meegenomen en elders heeft afgezet. Camerabeelden bevestigen dat hij door een medeverdachte is opgepikt en naar Roomburg is gereden, waar de tas werd achtergelaten.

Voor dit onderdeel veroordeelt de rechtbank hem tot vier maanden gevangenisstraf, overeenkomstig de landelijke oriëntatiepunten voor strafmaat bij hoeveelheden tussen 5 en 10 kilo softdrugs. Omdat zijn voorlopige hechtenis langer duurde dan deze straf, leidt dat niet tot extra detentie.

Vorderingen nabestaanden: niet-ontvankelijk

Diverse nabestaanden hadden schadevergoedingen ingediend, variërend van materiële schade tot affectieschade. Omdat de verdachte voor de doodslag niet strafbaar is verklaard, kunnen zij volgens de wet niet worden ontvangen in hun vorderingen. Alle claims zijn daarom niet-ontvankelijk verklaard.

Geen tenuitvoerlegging oude straf

Het Openbaar Ministerie had verzocht een eerder voorwaardelijk opgelegde gevangenisstraf van 60 dagen alsnog ten uitvoer te leggen. Ook dat verzoek is afgewezen, omdat de verdachte al aanzienlijk langer in voorlopige hechtenis had gezeten dan de uiteindelijke straf die hij nu krijgt.