DEN HAAG, 18 mei 2026 – Het kabinet wil de brandweerzorg, crisisbeheersing en het meldkamerdomein verder versterken. Dat blijkt uit een verzamelbrief aan de Tweede Kamer en de bijbehorende beslisnota. De Kamer wordt hiermee geïnformeerd voorafgaand aan het commissiedebat over Nationale Veiligheid, Weerbaarheid, Brandweer en Crisisbeheersing op 28 mei 2026.
De brief gaat onder meer over bovenregionale brandweerzorg, brandweerpersoneel, meldkamers, P2000, maatschappelijke weerbaarheid, de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding, noodcommunicatie en de aanpassing van de Wet veiligheidsregio’s en de Veiligheidswet BES. Ook wordt de nieuwe landelijke regeling voor PTSS bij brandweerpersoneel toegelicht.
Landelijke risicoanalyse voor brandweer
Een belangrijk onderdeel is de versterking van de bovenregionale brandweerzorg. Het ministerie van Justitie en Veiligheid werkt samen met de veiligheidsregio’s aan een landelijke risicoanalyse. Die moet duidelijk maken welke opgave de brandweer heeft bij grote en gelijktijdige incidenten.
In 2026 worden vier scenario’s uitgewerkt: een overstroming van een rivier, gelijktijdige natuurbranden, het falen van een ammoniakopslagtank en een treinramp met een gaswolkbrand en instortingen. Deze scenario’s raken direct aan de basistaken van de brandweer. De risico’s worden in juni 2026 besproken in het Veiligheidsberaad. In 2027 worden aanvullende risico’s toegevoegd.
Parallel hieraan voeren de veiligheidsregio’s een nulmeting uit naar de landelijke slagkracht van de brandweer bij grootschalig optreden. Ook wordt gewerkt aan een coördinatiemechanisme om beschikbare brandweercapaciteit bij grote incidenten beter landelijk in te zetten.
Volgens het kabinet moet dit najaar duidelijker worden of de huidige capaciteit aansluit bij de risico’s waarvoor Nederland zich moet voorbereiden. Volledige veiligheid kan volgens de Kamerbrief niet worden gegarandeerd. Bestuurders zullen daarom keuzes moeten maken over welke risico’s worden beheerst en welke risico’s worden geaccepteerd.
PTSS-regeling voor brandweerpersoneel
De landelijke regeling voor erkenning en aanspraken bij PTSS als beroepsziekte is per 1 februari 2026 in werking getreden. De regeling is bedoeld voor personeel in dienst van veiligheidsregio’s en voor brandweervrijwilligers. Ambulancepersoneel dat onder een eigen cao valt, valt er niet automatisch onder. Veiligheidsregio’s kunnen de regeling onder voorwaarden wel op aanvullende organisatieonderdelen toepassen.
De regeling moet zorgen voor een uniforme aanpak bij beroepsgerelateerde PTSS. Tot nu toe vielen aanspraken bij PTSS onder de algemene noemer arbeidsongeschiktheid in en door de dienst. Met de nieuwe regeling worden erkenning, aanvraagprocedure en aanspraken voor medewerkers en vrijwilligers gelijkwaardiger en duidelijker vastgelegd.
Daarbij gaat het onder meer om inkomensaanvulling, vergoeding van noodzakelijke medische kosten, aanvulling op een eventuele WIA-uitkering en een gemaximeerde vergoeding van andere kosten. Voor vrijwilligers is nadrukkelijk gekeken naar situaties met een hoofdwerkgever of inkomen als zelfstandige.
Landelijke adviescommissie beoordeelt aanvragen
Aanvragen voor erkenning van PTSS als beroepsziekte worden voorgelegd aan één landelijke Adviescommissie PTSS. De commissie kijkt onder meer naar de diagnose, de relatie met het werk en de onderbouwing van de aanvraag. De diagnose moet worden gesteld door een erkend diagnostisch instituut.
De regeling bepaalt dat de adviescommissie uitgaat van aannemelijkheid als bewijsmaatstaf en handelt vanuit vertrouwen in de aanvrager. De veiligheidsregio neemt uiteindelijk het besluit. Dat besluit valt onder de Algemene wet bestuursrecht, waardoor bezwaar en beroep mogelijk zijn. De totale beslistermijn bedraagt maximaal 30 weken.
De aanspraken werken vijf jaar terug vanaf de inwerkingtreding. Daardoor kunnen ook kosten uit de vijf jaar voorafgaand aan 1 februari 2026 onder voorwaarden worden meegenomen. De regeling wordt na drie jaar geëvalueerd, of eerder als dat nodig blijkt.
Personeel en arbeidsomstandigheden
De Kamerbrief gaat ook in op verschillende onderzoeken en toezeggingen rond brandweerpersoneel. Zo wordt gekeken naar het Preventief Medisch Onderzoek, de duurzame inzetbaarheid van brandweermedewerkers en de ontwikkeling van brandweerkencijfers.
Daarnaast is een adviescommissie arbeidsveiligheid opgericht. Veiligheidsregio’s en vakbonden voeren periodiek overleg over de arbeidsomstandigheden van brandweermensen. Ook blijft het kabinet met veiligheidsregio’s in gesprek over voldoende vrijwillig brandweerpersoneel.
Vernieuwing van meldkamers
In het meldkamerdomein gaat veel aandacht uit naar de Vernieuwing Missiekritische Communicatie, afgekort VMX. De kwartiermakersfase is per januari 2026 overgegaan in de ontwerpfase. Daarmee wordt de overgang voorbereid naar een nieuwe communicatievoorziening voor hulpdiensten en meldkamers.
Het kabinet onderzoekt de inrichting, governance en financiële gevolgen van VMX. Tegelijk wordt ingezet op continuïteit van C2000, zodat hulpverleners en centralisten kunnen blijven beschikken over een robuuste communicatievoorziening.
Ook de aanpak van meldingen rond verwarde personen en onbegrepen gedrag wordt aangepast. Structurele aanwezigheid van de ggz op de meldkamer wordt op dit moment niet doelmatig en uitvoerbaar geacht. Daarom wordt ingezet op betere triage via zorgcoördinatie, zodat meldingen eerder bij de juiste zorgprofessional terechtkomen.
P2000 en privacy
De Kamerbrief behandelt verder zorgen over P2000-alarmeringen en privacy. Afspraken over persalarmeringen worden gemaakt binnen de samenwerking tussen hulpdiensten. Het huidige machtigingsbesluit voor politiegegevens blijft voorlopig bestaan, totdat een nieuw alternatief systeem beschikbaar is.
Bij incidenten wordt tijd gehouden tussen de alarmering van hulpdiensten en persalarmering. Dat moet ramptoerisme en ongewenste bezoekers op incidentlocaties tegengaan en de veiligheid van hulpverleners waarborgen.
Meer geld voor weerbaarheid
Voor regionale en lokale weerbaarheid is vanaf 2027 structureel 70 miljoen euro beschikbaar. Daarnaast is 10 miljoen euro voor 2025 en 20 miljoen euro voor 2026 uitgetrokken. Het geld is bedoeld voor onder meer noodsteunpunten, versterking van veiligheidsregio’s en de publiekscampagne Denk Vooruit.
De noodsteunpunten moeten inwoners helpen als normale communicatiekanalen, zoals internet of stroomvoorzieningen, uitvallen. Veiligheidsregio’s starten of voeren dit jaar pilots uit met gemeenten. Uiterlijk medio 2027 moet een besluit worden genomen over de inrichting en verdere ontwikkeling van een landelijk netwerk van noodsteunpunten.
Wetgeving en noodcommunicatie
Ook de noodcommunicatievoorziening blijft in ontwikkeling. Er loopt een verkenning naar de inrichting van noodcommunicatie na afloop van het huidige contract, dat na 2028 eindigt en mogelijk tot 2030 kan worden verlengd. Daarbij wordt gekeken naar functionaliteiten, interoperabiliteit, veiligheid en continuïteit.
Verder wordt gewerkt aan de herziening van de Wet veiligheidsregio’s. De eerste tranche heeft de internetconsultatie doorlopen. Ook wordt een uitvoerbaarheidstoets uitgevoerd. Het wetsvoorstel wordt naar verwachting nog dit jaar aan de Tweede Kamer aangeboden. Vergelijkbare wijzigingen worden meegenomen in de Veiligheidswet BES.
Ontdek meer van HBP Media
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
