DEN HAAG, 19 maart 2026 – Wie de uitslagen van de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 langs een landelijke meetlat legt, komt uit bij GroenLinks-PvdA als grootste landelijke partij. Daarbij geldt wel dat lokale partijen, zoals ook in eerdere jaren, gezamenlijk verreweg het grootste politieke blok blijven in de Nederlandse gemeenten. In 340 gemeenten waren in totaal 8.554 raadszetels te verdelen.
Lokale partijen blijven dominant
De gemeenteraadsverkiezingen laten opnieuw zien dat veel kiezers bij lokale verkiezingen kiezen voor plaatselijke lijsten. Landelijke media meldden op basis van de binnengekomen uitslagen dat lokale partijen hun opmars voortzetten. Daardoor gaat de meeste aandacht landelijk weliswaar uit naar de onderlinge strijd tussen Haagse partijen, maar in de gemeenten zelf blijft lokaal verankerde politiek dominant.
Grootste landelijke partij
Binnen die groep van landelijke partijen springt GroenLinks-PvdA eruit. Al in de aanloop naar de verkiezingen wees onderzoek van Ipsos I&O erop dat GroenLinks-PvdA de beste papieren had om de grootste landelijke partij te worden bij de gemeenteraadsverkiezingen. De eerste brede analyses van de uitslagen sluiten daar op aan: waar lokale partijen samen bovenaan staan, komt GroenLinks-PvdA in de landelijke vergelijking van de landelijke partijen als winnaar naar voren.
Verschil met landelijke verkiezingen
De uitkomst onderstreept opnieuw dat gemeenteraadsverkiezingen een ander stemgedrag opleveren dan Tweede Kamerverkiezingen. Lokale thema’s, bekende kandidaten en plaatselijke coalities wegen zwaar mee. Daardoor zeggen gemeenteraadsuitslagen niet één op één iets over de krachtsverhoudingen in Den Haag, maar ze geven wel een politiek signaal af. In dat beeld heeft GroenLinks-PvdA zich bij deze verkiezingen het sterkst gepositioneerd van de landelijke partijen.
Kanttekening bij de vertaling
Een landelijke vertaling van gemeenteraadsuitslagen blijft altijd een benadering. Niet in iedere gemeente doen dezelfde partijen mee, en veel stemmen gaan naar puur lokale lijsten die niet zijn door te rekenen naar een nationale zetelverdeling. De officiële uitslagen worden bovendien per gemeente vastgesteld en gepubliceerd door de Kiesraad, niet als één landelijke uitslag voor partijen zoals bij Tweede Kamerverkiezingen. Daarom is de conclusie vooral politiek relevant: onder de landelijke partijen is GroenLinks-PvdA de grote winnaar, terwijl lokale partijen gezamenlijk de toon zetten.
Gebruikte bronnen
- Kiesraad – overzicht officiële uitslagen per gemeente van de gemeenteraadsverkiezingen 2026.
- RTL Nieuws – analyse van vrijwel alle getelde stemmen, inclusief duiding van de verkiezingsavond.
- NOS – landelijk overzicht en analyse van trends, waaronder de opmars van lokale partijen.
- Ipsos I&O – peiling en analyse vooraf, waarin GroenLinks-PvdA als grootste landelijke partij naar voren kwam.
Ontdek meer van
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.
