Minister Vijlbrief wil gesprek over korter wachtgeld politici

DEN HAAG, 12 mei 2026 – Minister Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid wil binnen het kabinet het gesprek voeren over de duur van wachtgeld voor politici. Dat blijkt uit antwoorden op Kamervragen van SP-leider Jimmy Dijk over de uitspraak van Vijlbrief dat “korter wachtgeld voor politici” iets is waarover kan worden nagedacht. Tegelijkertijd maakt de minister duidelijk dat een aanpassing van de regeling voor politieke ambtsdragers geen automatisme is.

Kamervragen na uitspraak over wachtgeld

Dijk stelde de vragen naar aanleiding van berichtgeving waarin Vijlbrief zei dat er gekeken kan worden naar een kortere wachtgeldperiode voor ministers. De vragen werden op 27 maart 2026 ingezonden. De antwoorden zijn op 12 mei 2026 aan de Tweede Kamer aangeboden, mede namens de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Dat staat in de aanbiedingsbrief bij de beantwoording.

De discussie raakt aan een gevoelig politiek punt. Voor werknemers wordt al langer gesproken over wijzigingen in de Werkloosheidswet, terwijl politieke ambtsdragers onder een eigen regeling vallen. Dijk vroeg Vijlbrief daarom of het oneerlijk is wanneer het kabinet wel tornt aan de WW-duur, maar niet aan de eigen wachtgeldregeling.

Vijlbrief antwoordt dat hij eerder heeft aangegeven dat er “iets voor te zeggen” is om in het proces rond de Werkloosheidswet ook te kijken naar de Algemene pensioen- en uitkeringswet politieke ambtsdragers, de Appa. Die wet regelt onder meer de uitkering bij ontslag voor politieke ambtsdragers. Volgens Vijlbrief begrijpt hij de reacties op de discussie over de WW en de Appa.

Appa valt onder Binnenlandse Zaken

De minister benadrukt dat de Appa niet onder zijn eigen ministerie valt, maar onder het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Dat is volgens de beslisnota ook een van de kernpunten in de beantwoording aan de Kamer. Daarin staat dat Vijlbrief de vragen mede namens de minister van Binnenlandse Zaken beantwoordt en dat de Appa onder diens verantwoordelijkheid valt.

Volgens Vijlbrief verschillen de rechtsposities van politieke ambtsdragers en werknemers wezenlijk van elkaar. Hij verwijst daarbij naar de zogenoemde vertrouwensregel. Die houdt in dat politieke ambtsdragers op elk moment moeten kunnen aftreden wanneer zij het vertrouwen verliezen of zelf hun functie neerleggen. Om die reden kan de Appa volgens de minister niet één op één worden gelijkgesteld aan de WW.

Daarmee houdt Vijlbrief de deur open voor een gesprek, maar niet voor een directe toezegging. Een eventuele aanpassing van de Appa conform de WW is volgens hem “geen automatisme”. Beide regelingen moeten volgens de minister in hun geheel worden beoordeeld voordat kan worden besloten of een verkorting van de wachtgeldregeling voor politici wenselijk of uitvoerbaar is.

Gesprek binnen kabinet aangekondigd

Op de vraag of Vijlbrief al binnen het kabinet in gesprek is gegaan over zijn uitspraak, antwoordt de minister dat hij voornemens is dat gesprek te voeren. Concrete stappen noemt hij daarbij nog niet. Ook op de vraag welke opvolging hij aan zijn uitspraak geeft, blijft het antwoord beperkt: Vijlbrief zegt hierover in gesprek te gaan binnen het kabinet.

De beslisnota bij de Kamerbrief bevestigt die lijn. Daarin staat dat de minister eerder heeft aangegeven dat er iets voor te zeggen is om in het proces rond de WW ook naar de Appa te kijken. Ook staat in de nota dat Vijlbrief hierover in gesprek gaat met de minister van Binnenlandse Zaken. Tot dat gesprek heeft plaatsgevonden, wil hij niet vooruitlopen op het verdere proces.

Daarmee is nog niet duidelijk of het kabinet daadwerkelijk met voorstellen komt om het wachtgeld voor ministers of andere politieke ambtsdragers te verkorten. De minister zegt alleen dat de kwestie onderwerp van gesprek wordt. Een planning voor mogelijke vervolgstappen wordt niet gegeven.

SP wil duidelijkheid over eigen regeling politici

De Kamervragen van Dijk passen in een bredere politieke discussie over de verhouding tussen regels voor werknemers en regels voor politici. De SP vroeg de minister expliciet welke stappen de Kamer kan verwachten om de wachtgeldregeling te verkorten. Vijlbrief herhaalt in zijn antwoord dat aanpassing van de Appa geen automatisme is en dat er wezenlijke verschillen zijn tussen beide regelingen.

De minister schrijft dat hij bij de beantwoording van de eerdere vraag al naar voren heeft gebracht dat beide regelingen in hun geheel moeten worden beoordeeld. Het gaat dan niet alleen om de duur van een uitkering, maar ook om de bredere positie van politieke ambtsdragers. Die kunnen hun functie verliezen door politieke omstandigheden en zijn afhankelijk van vertrouwen van parlement, raad, Staten of andere politieke organen.

Toch erkent Vijlbrief dat de discussie niet genegeerd kan worden. Door te zeggen dat er iets voor te zeggen is om de Appa in het WW-proces te betrekken, geeft hij ruimte aan de kritiek dat politici ook naar hun eigen regelingen moeten kijken wanneer zij hervormingen voor werknemers bespreken.

Geen directe toezegging over verkorting

De beantwoording levert vooral een procedurele toezegging op. Vijlbrief wil het gesprek aangaan, maar zegt niet dat de wachtgeldregeling wordt verkort. Ook wordt geen termijn genoemd waarop de Kamer meer duidelijkheid krijgt. De minister houdt bovendien vast aan het onderscheid tussen werknemers in de WW en politieke ambtsdragers onder de Appa.

De aanbiedingsbrief bij de beantwoording is gedateerd op 12 mei 2026 en gericht aan de voorzitter van de Tweede Kamer. Daarin biedt Vijlbrief de antwoorden aan op de Kamervragen van Dijk, die op 27 maart 2026 waren ingezonden. De brief is mede namens de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties verstuurd.

De beslisnota laat zien dat de ambtelijke lijn vooraf duidelijk was: de minister kan de aanbiedingsbrief ondertekenen en de beantwoording aan de Tweede Kamer verzenden. Bij de kernpunten wordt vermeld dat Vijlbrief niet kan vooruitlopen op het proces rond de Appa zolang hij daarover nog met Binnenlandse Zaken moet spreken.

Kamer wacht op vervolg

Voor de Tweede Kamer blijft de vraag wat het aangekondigde kabinetsgesprek oplevert. De SP wilde weten of de eigen regeling voor politici wordt aangepast nu ook de WW ter discussie staat. Vijlbrief geeft daarop geen harde toezegging, maar erkent wel dat het onderwerp bespreekbaar is.

Daarmee komt de kwestie van korter wachtgeld voor politici opnieuw op de politieke agenda. Of dat leidt tot een wetswijziging of een concreet kabinetsvoorstel, hangt af van het verdere overleg binnen het kabinet en met het ministerie van Binnenlandse Zaken. Tot die tijd blijft de bestaande Appa-regeling van kracht.