MOUNTAIN VIEW – Google heeft samen met internationale veiligheidspartners een omvangrijk botnet ontmanteld waarmee meer dan 1,3 miljoen Android-apparaten waren besmet. Opvallend is dat de schadelijke software volgens Google niet achteraf door hackers werd geïnstalleerd, maar jarenlang rechtstreeks door fabrikant Videostrong Technology in apparaten werd verwerkt.

Dat blijkt uit onderzoek van Google Threat Intelligence Group, dat op 2 november werd gepubliceerd. De besmettingen troffen voornamelijk Android TV-settopboxen, maar ook andere slimme apparaten, waaronder medische hulpmiddelen en digitale informatieschermen.

Apparaten werden ongemerkt misbruikt

De malware, bekend als XCPE, gaf criminelen op afstand toegang tot besmette apparaten. Daarmee konden zij ongemerkt extra software installeren, persoonsgegevens verzamelen, schermafbeeldingen maken en internetverkeer via de verbinding van slachtoffers laten lopen.

Ook werden apparaten ingezet voor advertentiefraude. Daarbij werden kunstmatige advertentieweergaven en interacties gegenereerd om inkomsten te verdienen.

Volgens Google verkocht Videostrong toegang tot besmette apparaten aan andere partijen die daarop hun eigen schadelijke software konden verspreiden.

Google verbreekt samenwerking

Google heeft juridische stappen ondernomen om de servers en internetdomeinen achter het botnet uit te schakelen. Ook de infrastructuur van meer dan twaalf andere malwarefamilies werd aangepakt.

Volgens Google kan deze aanvullende ingreep de toegang tot minstens tien miljoen andere besmette apparaten verbreken.

Videostrong mag voortaan geen gecertificeerde Android-apparaten met vooraf geïnstalleerde Google-apps meer produceren of daarvoor software leveren.

Beveiliging aangescherpt

De malware wist eerdere beveiligingscontroles te omzeilen doordat schadelijke onderdelen pas na het eerste opstarten werden geactiveerd.

Google heeft daarom zijn controleprocedures voor Android TV-firmware aangescherpt. Het bedrijf benadrukt dat de ontmanteling een belangrijke stap is, maar dat de strijd tegen dergelijke criminele netwerken doorgaat.