BRUSSEL – Europa krijgt mogelijk een nieuw alternatief voor het satellietinternet van Elon Musk. Het Canadese ruimtevaartbedrijf Telesat werkt aan Lightspeed, een wereldwijd satellietnetwerk dat vanaf 2028 operationeel moet worden. Daarmee kan Europa de afhankelijkheid van het Amerikaanse Starlink aanzienlijk verminderen.

Het project krijgt steeds meer vorm. Telesat wil aanvankelijk 225 satellieten in een lage baan om de aarde brengen. Het netwerk richt zich vooral op overheden, defensie, telecombedrijven en andere organisaties die behoefte hebben aan snelle en beveiligde communicatie.

Europa zoekt uitweg uit afhankelijkheid

De Europese afhankelijkheid van Amerikaanse satelliettechnologie is een steeds belangrijker geopolitiek vraagstuk. Vooral de oorlog in Oekraïne heeft duidelijk gemaakt hoe belangrijk betrouwbare satellietverbindingen zijn voor militaire operaties en communicatie.

Starlink, onderdeel van Musks ruimtevaartbedrijf SpaceX, speelt daarin een grote rol. De mogelijkheid dat toegang tot dergelijke verbindingen wordt beperkt, zorgt voor toenemende bezorgdheid bij Europese regeringen.

Het Canadese Lightspeed kan een deel van die afhankelijkheid doorbreken. Canada is bovendien NAVO-lid en werkt nauw samen met Europese bondgenoten op het gebied van defensie en veiligheid.

Eerste Europese grondstation al operationeel

Een belangrijke stap werd op 17 september 2026 gezet. Telesat en het Franse telecombedrijf Orange namen toen het eerste Europese grondstation voor Lightspeed in gebruik.

De installatie staat in Bercenay-en-Othe in Frankrijk en wordt verbonden met een belangrijk netwerkknooppunt in Parijs. Daarmee ligt een deel van de infrastructuur voor toekomstige Europese dienstverlening al klaar.

Lightspeed moet snelle verbindingen met een lage vertraging mogelijk maken. Vooral voor defensie, noodhulp en kritieke infrastructuur kan dat van groot belang zijn.

Canada investeert miljarden

De Canadese overheid heeft inmiddels een contract van 2,3 miljard Canadese dollar gesloten voor beveiligde militaire satellietcommunicatie via Lightspeed.

Door deze overeenkomst groeit de geplande satellietvloot van 156 naar 225 exemplaren. De totale investering in het netwerk wordt geraamd op ongeveer 7 miljard Canadese dollar.

Telesat verwacht in het eerste kwartaal van 2028 met commerciële dienstverlening te beginnen.

Europa ontwikkelt ook eigen netwerk

De Europese Unie werkt ondertussen aan IRIS², een eigen satellietnetwerk voor beveiligde communicatie. Dat project moet Europa op langere termijn meer technologische zelfstandigheid geven.

Lightspeed zou een aanvullende oplossing kunnen zijn zolang het Europese netwerk nog niet volledig beschikbaar is.

Een volledige vervanging van Starlink is voorlopig niet realistisch. Lightspeed beschikt nog niet over een operationeel wereldwijd netwerk en richt zich niet rechtstreeks op particuliere consumenten.

Bovendien worden de Canadese satellieten voorlopig gelanceerd met Falcon 9-raketten van SpaceX.

Toch biedt Lightspeed Europa een belangrijke nieuwe keuze. Door verbindingen over meerdere aanbieders te verdelen, kunnen Europese landen voorkomen dat hun communicatie afhankelijk blijft van één Amerikaanse onderneming.

Daarmee kan het Canadese satellietproject uitgroeien tot een belangrijke schakel in de Europese zoektocht naar digitale onafhankelijkheid.