SACRAMENTO – De Democratische gouverneur van Californië, Gavin Newsom, overweegt zich kandidaat te stellen voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen van 2028. De 59-jarige politicus verwierf landelijke bekendheid door zijn voortdurende confrontaties met president Donald Trump, onder meer over immigratie, klimaatbeleid en de inzet van militairen in Los Angeles. Maar terwijl Newsom zich steeds nadrukkelijker op het nationale politieke toneel begeeft, groeit binnen zijn eigen staat de discussie over zijn politieke erfenis. Niet iedere Californiër ziet in hem een geschikte toekomstige president.
Newsom is sinds januari 2019 gouverneur van Californië en moet begin 2027 vertrekken omdat hij de wettelijke limiet van twee ambtstermijnen heeft bereikt. Zijn opvolger wordt Xavier Becerra, die dinsdag 3 november de gouverneursverkiezingen won. Daarmee krijgt Newsom de mogelijkheid zich volledig op een eventuele landelijke campagne te richten.
De afgelopen maanden bezocht hij verschillende staten die een belangrijke rol spelen bij de Democratische presidentsverkiezingen, waaronder South Carolina, Nevada en New Hampshire. Officieel heeft hij zijn kandidatuur nog niet aangekondigd.
De gouverneur die Trump openlijk uitdaagde
Newsom groeide uit tot een van de opvallendste Democratische tegenstanders van Trump. Waar andere politici vaak terughoudend reageren op aanvallen vanuit het Witte Huis, koos Newsom regelmatig voor een rechtstreekse confrontatie. Hij gebruikte sociale media om Trumps uitspraken te bespotten en daagde de federale regering herhaaldelijk voor de rechter.
De grootste confrontatie ontstond in juni 2025, toen Trump besloot de National Guard in Los Angeles in te zetten tijdens protesten tegen immigratiecontroles van de Amerikaanse immigratiedienst ICE.
Op 6 juni begonnen federale immigratieagenten met grootschalige arrestatieacties in de regio Los Angeles. De operaties leidden tot demonstraties, waarbij ook gewelddadige incidenten plaatsvonden. Trump besloot daarop tweeduizend leden van de Californische National Guard onder federaal bevel te plaatsen. Later werd de inzet uitgebreid tot ongeveer vierduizend militairen en zevenhonderd mariniers.
Newsom verzette zich fel tegen deze beslissing. Volgens hem beschikten de plaatselijke politie en autoriteiten over voldoende mogelijkheden om de openbare orde te handhaven. Hij beschuldigde Trump ervan militaire macht te gebruiken om de samenleving te intimideren en politieke tegenstanders onder druk te zetten.
De gouverneur begon samen met de Californische minister van Justitie een rechtszaak tegen de federale regering. De juridische strijd draaide onder meer om de vraag of de president zonder instemming van de gouverneur militairen mocht inzetten en welke taken zij bij immigratiehandhaving mochten uitvoeren.
Weerstand binnen Californië
Hoewel de confrontaties met Trump Newsom landelijke bekendheid opleverden, zijn de inwoners van Californië verdeeld over zijn functioneren.
Uit een peiling van het Public Policy Institute of California van oktober 2026 blijkt dat 47 procent van de volwassen inwoners tevreden is over zijn prestaties als gouverneur. Onder waarschijnlijke kiezers bedraagt dat percentage 49 procent.
Een andere peiling, gepubliceerd door NBC Los Angeles, laat zien dat 45 procent zijn functioneren goedkeurt en 46 procent ontevreden is.
De kritiek richt zich vooral op de hoge kosten van levensonderhoud, de woningnood, dakloosheid en de financiële problemen van de staat. Californië heeft een omvangrijke economie, maar betaalbare woningen blijven voor veel inwoners moeilijk bereikbaar.
Ook binnen de Democratische Partij bestaat weerstand. Progressieve politici verwijten Newsom dat hij onvoldoende doet om economische ongelijkheid aan te pakken.
Conflict over belasting voor miljardairs
Die verdeeldheid werd onlangs zichtbaar bij een voorstel om miljardairs een eenmalige vermogensbelasting van vijf procent op te leggen. De opbrengst zou voornamelijk worden gebruikt om bezuinigingen op de gezondheidszorg op te vangen.
Het voorstel kreeg steun van Bernie Sanders, vakbonden en de Californische Democratische Partij. Newsom sprak zich er juist tegen uit, omdat hij vreest dat vermogende inwoners en bedrijven Californië zullen verlaten.
Zijn tegenstanders binnen de partij vinden dat hij daarmee te veel rekening houdt met de belangen van rijke ondernemers. Newsom stelt dat een dergelijke belasting uiteindelijk juist de overheidsfinanciën kan verzwakken.
De eerste verkiezingsuitslagen van dinsdag wijzen erop dat de miljardairsbelasting onvoldoende steun heeft gekregen, maar de definitieve uitslag moet nog worden vastgesteld.
Kamala Harris kan plannen dwarsbomen
Een andere belangrijke factor is voormalig vicepresident Kamala Harris. Zij wordt eveneens genoemd als mogelijke Democratische presidentskandidaat voor 2028.
Newsom verklaarde in september tegenover CNN dat hij zich niet kandidaat zal stellen wanneer Harris besluit opnieuw mee te doen. Beide politici hebben hun politieke wortels in Californië en bewegen zich gedeeltelijk binnen dezelfde Democratische achterban.
Toch is de steun voor Newsom onder Democratische kiezers aanzienlijk. Uit een peiling van september blijkt dat 66 procent van de Democraten in Californië een eventuele kandidatuur van Newsom zou steunen.
Daarmee ontstaat een opvallende tegenstelling. Terwijl zijn functioneren als gouverneur onder de gehele Californische bevolking verdeeld wordt beoordeeld, kan hij binnen zijn eigen partij rekenen op aanzienlijke steun.
Van tegenstander Trump naar mogelijke presidentskandidaat
De komende maanden zullen duidelijk maken welke richting Newsom kiest. Zijn politieke profiel is sterk verbonden met zijn strijd tegen Trump, maar een presidentscampagne vraagt ook om concrete antwoorden op nationale problemen.
Tijdens een interview kort voor de tussentijdse verkiezingen waarschuwde Newsom bovendien dat Democraten zich niet uitsluitend moeten richten op het bestrijden van Trump. Volgens hem moeten zij ook duidelijk maken hoe zij economische en maatschappelijke problemen willen oplossen.
Voor Newsom wordt dat mogelijk de grootste uitdaging. Zijn harde confrontaties met het Witte Huis hebben hem een nationale bekendheid gegeven, maar de kritiek op zijn bestuur in Californië zal hem blijven achtervolgen wanneer hij daadwerkelijk een gooi doet naar het presidentschap.
Of hij in 2028 kandidaat wordt, staat nog niet vast. Wel is duidelijk dat de gouverneur zich de afgelopen jaren heeft ontwikkeld van een regionale bestuurder tot een van de prominentste gezichten van de Democratische Partij.
