PARIJS – Frankrijk zet een opmerkelijke stap richting het belasten van internetverkeer. De Franse Nationale Vergadering heeft vrijdag 30 oktober met een nipte meerderheid ingestemd met een voorstel om bedrijven 5,5 cent belasting te laten betalen voor iedere gigabyte aan gegevens die zij naar Franse internetgebruikers versturen. De maatregel moet jaarlijks ongeveer 10 miljard euro opleveren, maar roept grote zorgen op over de gevolgen voor streamingdiensten, websites en uiteindelijk de consument.

Het voorstel maakt deel uit van de behandeling van de Franse begroting voor 2027 en werd ingediend door de socialistische parlementariër Laurent Lhardit. Bij de stemming waren elf parlementariërs voor en tien tegen. De Franse regering en de begrotingsrapporteur hadden zich eerder tegen de maatregel uitgesproken.

Netflix, Google en Meta in het vizier

De nieuwe belasting richt zich vooral op grote internationale technologiebedrijven. Volgens de indieners zijn Google, Meta, Amazon, Netflix en Akamai samen verantwoordelijk voor ongeveer de helft van het internetverkeer richting Franse gebruikers.

Anders dan bij bestaande belastingen op digitale diensten wordt niet gekeken naar de omzet of winst, maar naar de hoeveelheid gegevens die bedrijven versturen. Hoe meer video's, afbeeldingen en andere bestanden een bedrijf verspreidt, hoe hoger de belasting in beginsel uitvalt.

Bij een dataverbruik van 100 gigabyte zou een aanbieder bijvoorbeeld 5,50 euro belasting verschuldigd zijn. Voor bedrijven die dagelijks enorme hoeveelheden videobeelden en andere bestanden versturen, kunnen de bedragen daardoor aanzienlijk oplopen.

Ook kleinere websites kunnen worden geraakt

Hoewel het voorstel vooral is bedoeld om Amerikaanse technologiereuzen zwaarder te belasten, bestaat de vrees dat ook kleinere Franse ondernemingen en digitale diensten worden getroffen.

De Franse regering waarschuwt dat een aanzienlijk deel van de belastingdruk terecht kan komen bij kleinere bedrijven. Daarnaast kunnen aanbieders van clouddiensten, videoplatforms en online software worden geconfronteerd met hogere kosten.

Het voorstel bevat wel een begrenzing: de belasting mag niet hoger uitvallen dan 15 procent van de Franse omzet of 2 procent van de totale wereldwijde omzet van het betrokken bedrijf.

Wordt internet duurder voor consumenten?

Voor Franse internetgebruikers wordt niet rechtstreeks een belasting per verbruikte gigabyte ingevoerd. De rekening komt volgens het voorstel terecht bij de bedrijven die de gegevens versturen.

Toch bestaat het risico dat consumenten uiteindelijk meer gaan betalen. Streamingdiensten zoals Netflix en andere digitale aanbieders kunnen besluiten de extra kosten geheel of gedeeltelijk door te berekenen in hun abonnementen.

Ook gratis diensten zouden indirect duurder kunnen worden wanneer bedrijven hun advertentietarieven verhogen om de belasting te compenseren.

Internetproviders moeten gegevens meten

De Franse internetproviders krijgen volgens het plan een belangrijke rol bij de uitvoering. Zij moeten meten hoeveel gegevens verschillende aanbieders naar hun klanten versturen en deze informatie doorgeven aan de belastingdienst.

Volgens de indieners gebeurt dat op een geanonimiseerde manier, zonder de inhoud van internetverkeer te bekijken. De precieze technische uitvoering moet nog worden uitgewerkt.

Voorstel nog lang niet definitief

Ondanks de parlementaire goedkeuring is de belasting nog geen wet. Het amendement moet de verdere behandeling van de begroting voor 2027 overleven en kan daarbij worden aangepast of volledig verdwijnen.

De Franse regering heeft zich kritisch opgesteld en twijfelt aan de uitvoerbaarheid en economische gevolgen. Ook de geraamde opbrengst van 10 miljard euro staat ter discussie.

Mocht Frankrijk de belasting daadwerkelijk invoeren, dan kan dat grote gevolgen hebben voor de digitale sector. De maatregel zou bovendien een precedent kunnen scheppen voor andere Europese landen die zoeken naar manieren om internationale technologiebedrijven zwaarder te belasten.