STUTTGART – Mercedes-Benz heeft voorlopig een streep gezet door alle nieuwe investeringen in zijn Duitse vestigingen. De autofabrikant overweegt bovendien fabrieken te sluiten nu onderhandelingen met de ondernemingsraad en vakbond IG Metall over forse kostenbesparingen zijn vastgelopen. Het besluit, dat donderdag 12 november intern bekend werd gemaakt, komt op een moment waarop het concern kampt met teruglopende autoverkopen, scherpe concurrentie uit China en sterk onder druk staande winstmarges. Voor duizenden werknemers in Duitsland neemt daarmee de onzekerheid over hun toekomst toe.

Productiedirecteur Michael Schiebe maakte de investeringsstop bekend in een interview op het interne netwerk van Mercedes-Benz. Volgens de bestuurder is ondanks maandenlange gesprekken nog altijd geen overeenstemming bereikt over een verlaging van de arbeidskosten. De huidige kostenstructuur maakt het volgens de directie onmogelijk om nieuwe investeringen in de Duitse fabrieken te verantwoorden.

Het gaat vooralsnog om een tijdelijke stop op verdere investeringsbesluiten voor Duitse vestigingen, niet om het stilleggen van de bestaande productie. Wel is duidelijk dat Mercedes de toekomst van zijn Duitse productielocaties opnieuw beoordeelt. Personeelsdirecteur Britta Seeger liet weten dat het concern inmiddels concreter onderzoekt welke fabrieken op langere termijn behouden kunnen blijven.

Werknemers moeten langer werken voor hetzelfde salaris

Centraal in het conflict staat de arbeidsduur van de Duitse fabrieksmedewerkers. Mercedes wil de productiviteit verhogen door personeel meer uren te laten werken zonder een evenredige salarisverhoging. Daarbij wordt gesproken over een uitbreiding van de gebruikelijke 35-urige werkweek naar veertig uur.

Voor IG Metall en de ondernemingsraad is dat moeilijk te accepteren. De 35-urige werkweek geldt binnen de Duitse metaalindustrie als een belangrijke arbeidsvoorwaarde, die na jarenlange onderhandelingen en acties tot stand kwam.

Mercedes wil daarnaast besparen op aanvullende personeelskosten, waaronder winstuitkeringen, vakantiegeld, kerstuitkeringen en andere toeslagen. Volgens het Handelsblatt mikt het concern op een jaarlijkse kostenverlaging van ongeveer 800 miljoen euro.

De directie stelt dat de arbeidskosten in Duitse autofabrieken in sommige gevallen tot vijf keer hoger liggen dan bij productielocaties in Oost-Europa. Daardoor wordt het volgens Mercedes steeds moeilijker om de productie van nieuwe automodellen aan Duitse vestigingen toe te wijzen.

De vakbond kijkt daar anders tegenaan. IG Metall vindt dat werknemers niet de rekening mogen krijgen van de problemen in de auto-industrie en verlangt juist zekerheid over werkgelegenheid en toekomstige investeringen. De vakbond wil alleen onder duidelijke voorwaarden praten over tijdelijke afwijkingen van bestaande arbeidsafspraken.

Twee Duitse fabrieken mogelijk op de tocht

De dreiging van fabriekssluitingen is niet nieuw. Schiebe waarschuwde eerder al dat bij het uitblijven van kostenbesparingen twee Duitse productielocaties zouden kunnen verdwijnen. Daarbij gaat het mogelijk om een fabriek waar voertuigen worden geassembleerd en een fabriek waar onderdelen voor aandrijfsystemen worden geproduceerd.

Mercedes beschikt onder meer over grote autofabrieken in Sindelfingen, Rastatt en Bremen. Daarnaast heeft het bedrijf productielocaties voor motoren, transmissies en andere onderdelen, onder andere in Stuttgart-Untertürkheim.

Welke fabrieken daadwerkelijk gevaar lopen, heeft de directie niet bekendgemaakt. Er is evenmin een definitief besluit genomen om een vestiging te sluiten. Door alle nieuwe investeringen voorlopig op te schorten, vergroot de concernleiding wel de druk op de werknemersvertegenwoordigers om akkoord te gaan met kostenverlagingen.

Autoverkopen dalen en winstgevendheid staat onder druk

De harde opstelling van Mercedes hangt samen met de verslechterde resultaten van de personenautodivisie. In de eerste negen maanden van 2026 verkocht Mercedes-Benz Cars wereldwijd 1,24 miljoen voertuigen. Dat was 7,2 procent minder dan in dezelfde periode van 2025, toen nog ruim 1,34 miljoen personenauto's werden afgeleverd.

De omzet van de autodivisie daalde in die periode met 5,3 procent naar 68,3 miljard euro. Nog groter was de terugval bij de aangepaste operationele winst, die met bijna 42 procent afnam tot 2,4 miljard euro. De aangepaste winstmarge kwam uit op slechts 3,5 procent, tegenover 5,7 procent een jaar eerder.

Vooral de Chinese markt levert problemen op. Mercedes heeft daar te maken met een zwakkere vraag en toenemende concurrentie van Chinese autofabrikanten, die snel groeien met elektrische auto's en hybride modellen. Tegelijkertijd zorgen invoerheffingen en internationale handelsconflicten voor extra onzekerheid.

Niet alle markten ontwikkelen zich negatief. In het derde kwartaal groeiden de autoverkopen van Mercedes buiten China, met een stijging van vijf procent in Europa en zes procent in de Verenigde Staten. Ook de verkoop van volledig elektrische personenauto's nam wereldwijd met ruim zestig procent toe.

Dat neemt de zorgen over de winstgevendheid niet weg. De totale Mercedes-Benz Group bleef in de eerste negen maanden winstgevend, maar de traditioneel belangrijke personenautodivisie staat onder zware druk.

Vakbond bereidt 24-uursstakingen voor

De aankondiging van Mercedes valt samen met een verdere verharding van het arbeidsconflict in de Duitse metaal- en elektro-industrie. IG Metall maakte donderdag bekend dat het bestuur toestemming heeft gegeven voor waarschuwingsstakingen van 24 uur. Daarvoor moeten vakbondsleden in de betrokken bedrijven nog hun goedkeuring geven.

Volgens de vakbond hebben inmiddels 464.000 werknemers deelgenomen aan kortere waarschuwingsstakingen. IG Metall eist vijf procent loonsverhoging, terwijl de werkgevers volgens de vakbond onvoldoende tegemoetkomen aan de zorgen over koopkracht en baanzekerheid.

Mercedes staat niet alleen met zijn problemen. Ook Volkswagen en verschillende Duitse toeleveranciers werken aan ingrijpende besparingen, personeelsreducties en een heroverweging van hun productiecapaciteit.

Voor Mercedes is de uitkomst van de onderhandelingen bepalend voor toekomstige investeringen en de verdeling van nieuwe modellen over zijn fabrieken. Zolang er geen akkoord ligt, blijft de investeringsstop van kracht en blijft de mogelijkheid van fabriekssluitingen nadrukkelijk op tafel liggen.